Sentiero del Beodo
Langs het antieke aquaduct
Vanuit het hart van het historisch centrum van Bordighera Alta, naast de Chiesa di Santa Maria Maddalena, loopt de weg omhoog richting de sentiero del Beodo. De sentiero volgt de loop van het antieke aquaduct dat het water vanaf de bronnen van de Monte Nero via de vallei van de torrente Sasso naar de stad bracht. De sentiero del Beodo leidt langs schilderachtig mooie plekjes. In letterlijke zin; het zijn niet de minste schilders die het landschap hier hebben vastgelegd. Onder hen Claude Monet, waardoor het pad ook wel sentiero Monet wordt genoemd.
Het pad, tot onder het viaduct van de autostrada, is eenvoudig te lopen. Ongeveer drie kilometer lang, deels verhard en zonder grote hoogteverschillen maakt het geschikt voor wandelaars van alle leeftijden.
Na een lage tunnel loopt het pad verder achter huizen en (moes)tuinen langs waarbij steeds nieuwe uitzichten over zee zich openbaren.
De sentiero del Beodo biedt steeds nieuwe uitzichten op Bordighera en de zee.
Al sinds de tweede helft van de 9e eeuw werd het water langs dit traject aangevoerd door stenen goten en (later) terracotta pijpen. Aan de westkant van Ligurië worden dit soort kanalen ‘beodi’ genoemd, wat de naam van het sentiero verklaard. De stenen kanalen zijn hier en daar nog deels zichtbaar, net als resten van terracotta pijpen. Het aangevoerde water voorzag mens en dier van drinkwater, vulde de openbare wasplaats en irrigeerde de tuinen en de landbouwterrassen. Onder het Piazza Padre Giacomo Viale, in het oude centrum vlak bij de kerk, was een groot reservoir waar het water in opgevangen werd.
Als het pad de vallei van de torrente Sasso in buigt wordt het uitzicht steeds groener. De traditionele droog gemetselde terrasmuren herbergen onder andere olijfgaarden en groentetuinen. Brem en mimosa groeien en bloeien weelderig.
Op verschillende plekken langs het eerste deel van de sentiero del Beodo zijn bankjes geplaatst. Zoals in de schaduw van deze eeuwenoude olijfbomen.
Op zeker moment kijk je vanaf de sentiero del Beodo uit op een grote palmenkwekerij.
De bijnaam van Bordighera is ‘Regina delle Palme’. Volgens de legende werden de eerste palmboomzaden in de 5e eeuw uit Egypte meegebracht door de Heilige Ampelio. Net als veel andere exotische planten en bomen gedijen de palmen goed in het milde klimaat op deze beschutte plek. Palmen worden dan ook al eeuwenlang hier gekweekt. Sinds 1586 heeft Bordighera de eer om het Vaticaan voor de viering van Palmzondag van palmtakken te voorzien. Volgens de religieuze traditie worden de bladeren van de takken op kunstige wijze gevlochten.
Vanaf de sentiero del Beodo is goed te zien waaraan Bordighera haar bijnaam Regina delle Palme ontleent. Overal in het landschap komen palmbomen terug.
Als het pad verder de vallei inloopt verdwijnt het panorama van de zee en wordt je uiteindelijk volledig omringd door groen. Hoewel het inmiddels een zandpad is geworden, is het pad nog steeds goed begaanbaar. Een stenen brug overspant de Sasso en de vallei wordt zichtbaar steeds smaller.
Een betoverend mooi plekje is het punt waar een kleine waterval uitstroomt in een poel. De Duitse schilder Hermann Nestel heeft deze
plek eind 19e eeuw vastgelegd. Dit schilderij staat bekend als één van zijn mooiste werken. Iets verderop is op een vlak stukje grond een kleine educatieve boerderij met paarden, kippen en geiten te zien.
Meerdere schilders hebben zich laten betoveren door het landschap hier. De Duitse schilder Hermann Nestel legde in 1894 dit plekje vast op zijn schilderij 'Vallone del Sasso'.
Op het punt gekomen waar de autostrada de Sasso vallei overspant, kom je voor een keuze te staan. De steeds smaller wordende Sasso vallei verder verkennen, de weg naar Sasso di Bordighera nemen of direct terug te keren naar Bordighera Alta.
Even voorbij het punt waar de sentiero onder het viaduct van de autostrada door loopt kun je omhoog naar de weg en richting Sasso di Bordighera lopen. Of je volgt de loop van de Sasso verder langs een oud ezelpad. Deze optie vereist goede wandelschoenen. De vallei is hier zo smal dat de wanden van de bergen alleen nog worden doorsneden door het water.
Over boomwortels heen stappend, onder laaghangende takken door buigend en soms wadend door het water leidt het pad verder langs oude muren en de overblijfselen van een watermolen. Ook passeer je een hogere waterval die zijn water in een diepe poel stort.
Terugkerend kan uiteindelijk via hetzelfde pad of over de hoger gelegen weg. Vanaf de weg kijk je op deze verborgen vallei neer. Zo zie je dat zelfs daar palmbomen groeien.
In de smalle vallei lijkt iedere stap langs de loop van de Sasso door een sprookjeswereld te gaan.
De waterval in dit smalle gedeelte van de vallei is vastgelegd door de in 1955 in Ventimiglia geboren schilder Cesare Fenech.
De sentiero del Beodo weet al meer dan 100 jaar bezoekers uit alle windstreken te fascineren. Niet alleen de vele Engelsen, Duitsers en Russen die naar Bordighera kwamen om te ontsnappen aan de winterkou van het thuisland of om te herstellen van longziekten. Wandelend door het authentieke landschap, exotisch door de aanwezigheid van de vele palmbomen, is het niet moeilijk voor te stellen hoe dit ook vele landschapsschilders betoverde.
Tegenwoordig heeft de Sentiero del Beodo een eigen Facebookpagina waarop foto’s gedeeld kunnen worden.